اهمیت فعالیت بدنی در نوجوانان

 

گردآورنده : مریم یارپزشکان، کارشناس سلامت نوجوانان ، جوانان و مدارس مرکز بهداشت شهرستان شیراز- شهدای والفجر
  
برای  اطمینان از سلامت و رشد نوجوانان در سنین مدرسه، لازم است دانش آموزان  فعالیت بدنی منظم و مداوم داشته باشند. این فعالیت بدنی منظم و مداوم اثرات مهمی در سلامت جسمی، روانی و اجتماعی افراد دارد. و به موارد زیر کمک می کند:

         · تکامل بهتر و سلامتی دستگاه ماهیچه ای-اسکلتی (استخوانها ، مفاصل، ماهیچه ها)

         · سلامت دستگاه قلبی عروقی (قلب و ریه ها)

         · سلامتی سیستم عصبی ماهیچه ها و هماهنگی و کنترل بهتر بر حرکات

         · کنترل و نگهداری وزن مناسب و متعادل

 
 

فعالیت بدنی همچنین دارای اثرات مفید روانی در افراد نوجوان بهصورت افزایش کنترل برخود و غلبه بر اضطراب و افسردگی می باشد. شرکت در فعالیتهای ورزشی کمک می کند دانش آموز موقعیتهایی را برای ابراز وجود، افزایش اعتماد به نفس، ایجاد تعاملات اجتماعی و همدلی با دیگر افراد جامعه پیدا کنند. همچنین افراد دارای فعالیت بدنی مطلوب، در کسب عادتهای مفید بهداشتی و دوری از سوء رفتارهایی مانند سیگار کشیدن، مصرف مشروبات الکلی و مواد مخدر موفق تر هستند و در انجام تکلیفهای مدرسه و فعالیتهای علمی از تواناییهای بیشتری برخوردارند.

فعالیت بدنی مطلوب نوجوانان باید به چه اندازه باشد؟

میزان فعالیت بدنی مناسب برای نوجوانان یعنی برای گروه سنی 6 تا 18 سال روزانه 60 دقیقه فعالیت بدنی متوسط می باشد. برای فعالیت بدنی کودکان زیر 6 سال سه ساعت فعالیت بدنی در روز مفید و لازم است. البته به هیچ وجه نباید آنها را مجبور کرد که در یک محیط محدود، بی تحرک و ساکن بمانند یا بنشینند بلکه اقدام و جهت دهی به فعالیت بدنی بیشتر برای کودکان باید بهصورت تشویق و ترغیب، تنها در قالب بازی و سرگرمی باشد.

مراحل یک جلسه ورزشی

انجام یک جلسه ورزشی مطلوب شامل سه مرحله است:

      ü گرم کردن

      ü مرحله ی اصلی انجام فعالیت بدنی

      ü مرحله ی سرد کردن (بازگشت به حالت اولیه).

*در مرحله ی اصلی است که شخص می تواند از حداکثر توان قلبی عروقی و ماهیچهای خود استفاده کند.

همواره قبل از انجام ورزش اصلی، فرد باید خود را گرم و آماده کند. در این مرحله، رشته های عضلانی قلب با کشیدگی تدریجی آمادگی خود را برای حداکثر کارایی پیدا می کنند تا آمادهی فعالیت بدنی اصلی شوند. خاتمه دادن به فعالیت بدنی هم باید تدریجی باشد. اگر ورزش بهطور ناگهانی قطع شود و مرحلهی سرد شدن رخ ندهد رگهای موجود در ماهیچه شروع به انقباض و تنگ شدن می کنند و در نتیجه مواد زاید (به ویژه اسید لاکتیک) که به دلیل فعالیت بدنی در ماهیچه جمع شده اند، در ماهیچه باقی مانده و با تحریک اعصاب موجود در ماهیچه باعث درد های ماهیچهای می شود که حتی تا 24 یا 48 ساعت پس از ورزش نیز ممکن است ادامه داشته باشد. به این حالت کوفتگی عضلات می گویند. یک جلسه تمرین ورزشی مطلوب بطور معمول شامل 5 تا 10 دقیقه برای گرم کردن ، 30 تا 40 دقیقه مرحله اصلی فعالیت و 5 تا 10 دقیقه برای مرحله سرد شدن در نظر گرفته می شود.

چگونه فعالیت بدنی را شروع کنید؟

1- سعی کنید حداقل 5 روز در هفته فعالیت بدنی داشته باشید.

2- تمرین خود را کم کم از روزی 10 دقیقه به 30 تا 60 دقیقه در روز افزایش دهید . این کار ممکن است 12-8 هفته طول بکشد تا بدن بهتدریج با مدت طولاتی فعالیت بدنی سازگار شود.

3- اگر دانش آموز به مقدار مناسب و درست فعالیت کند، نباید زیاد احساس خستگی کند. در هنگام فعالیت باید بتواند بدون اینکه مشکل تنفسی داشته باشد، صحبت کند.

4 -لباس و کفش مناسب بپوشید. از لباسهای سبک و جاذب عرق (نخی یا کتانی) که پوست بتواند بهراحتی تنفس کند استفاده کنید. در سرما ازچند لایه لباس نازک به جای یک لباس کلفت استفاده کنید. که با فعالیت و گرم شدن بیشتر، امکان در آوردن لبس های رویی را داشته باشد.

4- در هوای سرد کمتر از 5 درجه و هوای گرم بیشتر از30 درجه یا در زمان غذا خوردن ورزش نکنید.

5- اگر پیاده روی جزو تمرین است، دورتا دور ساختمان به شکل یک دایره پیاده روی کنید. پیاده روی در مسیر مستقیم باعث میشود از محل شروع ورزش دور شوید.

7 - بهتر است فعالیت ورزشی خود را در پارک نزدیک خانه و حتی الامکان در ساعات اولیه روز انجام دهید.

8- در صورت اقدام به ورزش در ساعات اولیه صبح یا بعد از خواب صبح لازم است حتما" 10 تا 15 دقیقه با پیاده روی آرام و حرکات ورزشی با شدت آهسته، در ابتدا اقدام به گرم کردن خود نمایید. گرم کردن شامل شروع فعالیت بدنی به آرامی و با شدت کم می باشد که بهتدریج ماهیچهها و سیستم قلب و عروق خود را با افزایش شدت و تلاش بیشتر آماده کنید. این کار مانع از ایجاد بی نظمی کارکردی قلب (آریتمی ) میشود و خونرسانی بهتر بافت ها، ماهیچهها را برای انجام کارهای با شدت بیشتر را بوجود می آورد.

9 -در هنگام آلودگی هوا و در ساعات شلوغ ودر مجاورت خیابان ها و و بزرگراه ها باید از ورزش و فعالیت بدنی شدید پرهیز کنید زیرا در هنگام فعالیت بدنی شدید ، ریه ها و قلب تا 5 برابر معمول، افزایش کارایی دارند و مواد شیمیایی و مضر موجود در هوا را به داخل بدن و خون منتقل می کنند. این امر به ویژه برای کودکان و نوجوانان که در مرحله رشد هستند مهم است.

فعالیت بدنی با سلامتی و بیماری چه ارتباطی دارد؟

ارتباط بین ورزش یا فعالیت بدنی منظم و سلامتی هیچگاه به اندازه امروز روشن نبوده اسـت. در دو دهه اخیر، یعنی از سال 1980 تاکنون، شواهد نشان می دهند که فعالیت ورزشی نه تنها مانع از بیماری ها می شود، بلکه بر

فرایند بسیاری از بیماری ها اثر معکوس دارد. در حال حاضر، تقریباً همـه سـازمان های پزشکی بیانیه هایی درباره اهمیت فعالیت ورزشی برای پیشگیری و درمان بیماری ها منتشر کرده اند. فعالیت بدنی ناشی از کار، اثری محافظتی در برابر بیماری ایسکمی قلـب (بیماری هـای غیرواگیرقلـب) دارد. افراد شاغلی که کار آنها به فعالیت بدنی نیـاز دارد، در دوره ی میانسـالی کمتـر بـه بیمـاری ایسـکمی قلب مبتلا می شوند. شدت بیماری این افراد در صورت ابتلا، کمتر است و زمان ابتلای آن دیرتر از افرادی است که در شغلشان فعالیت بدنی کمتری دارند.

سـازمان بهداشـت جهـانی سلامتی را چنین تعریف می کند: وضعیتی از بهداشت (تندرستی) کامل بدن، ذهن (روان) و اجتماع است و نه صرفا نبود بیماری یا ناتوانی. تعریف WHO از سلامتی تنها وضعیت بدنی را در بر نمی گیرد، بلکـه سـلامت روانـی و اجتمـاعی را نیـز شامل می شود. امروزه، برخی افراد واژه کامیابی را شاخص بهتری از سلامتی و تندرستی می دانند. واژه کامیابی را چنین تعرف می کنند: راهبردی برای سلامت شخصی که بر مسئولیت فردی برای دستیابی به تندرسی از طریق رفتارهایی تأکیـد دارد که باعث ارتقای سلامتی می شوند. مدل کامیابی شامل ابعاد هیجانی، اجتماعی، هوشی، روحی و جسمی می شود. هر بخـش از مـدل کامیـابی برای حفظ تندرستی مهم است. شرکت در فعالیت های مربوط به کامیابی زندگی و ظرفیـت کلـی افـراد را افزایش می دهد.

متأسفانه، بسیاری از مردم از فایده های کمی فعالیت های ورزشی و ارتباط آن با گسترش رفتار و سلوک فـردی، لـذت جـویی، روابط اجتماعی، تعامل های خانوادگی و مواردی از این قبیل مطلع نیستند. فعالیت ورزشی، ضمناً برای کنترل بیماریهایی مثل چاقی، سکته مغزی، سرطانهای خاص دیابت غیر وابسته به انسولین، پوکی استخوان و بیماری انسداد ریوی مفید است. افرادی که از نظر بدنی زندگی غیر فعالی را انتخاب کرده یا بالاجبار درگیر آن شده اند، خطر بیماریهـای مزمن گوناگون در آنها تا حد زیادی افزایش و طول عمر آنها کاهش یافته است.

افرادی که معمولاً غیر فعالند حتی با انجام فعالیت بـدنی مـنظم در حـد متوسـط نیـزمـی تواننـد تندرسـتی و سلامتی خود را گسترش دهند. برای دستیابی به فایده های سلامتی، ضرورتی ندارد که فعالیت بدنی شدید باشد. با افزایش مـدت، دفعات و یا شدت فعالیت بدنی، می توان سلامتی را تضمین کرد.

معایب نداشتن فعالیت بدنی چیست؟

         · خطر بیماری قلبی را 2 برابر می کند.

         · برابر با مصرف یک بسته سیگار در روز است.

         · باعث شیوع بسیاری از بیماری های مزمن مثل دیابت، آرتریت، پـوکی اسـتخوان و چـاقی می شود.

 

منایع :

کتاب پیشگیری از رفتارهای مخاطره آمیز در نوجوانان و جوانان ( کم تحرکی )

به سفارشﺳﺘﺎد ﻃﺮح ﺑﺴﯿﺞ ﺳﻼﻣﺖ داﻧﺶ آﻣﻮز

گرد آورﻧﺪﮔﺎن ﺳﯿﺪﻣﺤﻤﺪ ﻣﺮﻧﺪی، روﯾﺎ ﮐﻠﯿﺸﺎدی، وازﮔﻦ ﻣﯿﻨﺎﺳﯿﺎن، ﻏﻼﻣﻌﻠﯽ ﻗﺎﺳﻤﯽ، ﻣﺮﺟﺎن ﻣﻮﻣﻨﯽ ﺑﺮوﺟﻨﯽ، راضیه امیدی

ﻧﺎﺷﺮ : اﻧﺘﺸﺎرات ﭘﺎرس اﯾﻠﯿﺎ - تاریخ چاپ سال 1391

ﻣﺒﺎﻧﯽ و اﺻﻮل ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﺪﻧﯽ ﻧﻮﺟﻮاﻧﺎن و داﻧﺶ آﻣﻮزان ( نقش والدین ، مدرسه و جامعه ) – نویسنده : آﻗﺎی دﮐﺘﺮ اﺑﻮﻟﻘﺎﺳﻢ رﺿﻮاﻧﯽ اداره ﺳﻼﻣﺖ ﻧﻮﺟﻮاﻧﺎن و ﻣﺪارس وزارت بهداشت ، درمان آموزش پزشکی

مطالب آموزشی معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی – واحد سلامت نوجوانان ، جوانان و مدارس با موضوع اهمیت تحرک بدنی دردانش آموزان وضرورت انجام فعالیت بدنی مطلوب روزانه
ماهنامه الکترونیکی سیب/بهمن 98 
تاریخ به روز رسانی:
1398/11/06
تعداد بازدید:
150
نشريه الكترونيكي سيب
آدرس: شیراز، خیابان زند، جنب هلال احمر، ساختمان مرکزی دانشگاه علوم پزشکی شیراز-طبقه هشتم-مدیریت روابط عمومی-نشریه الکترونیکی سیب
کدپستی: 71348-14336 تلفکس: 32308200-071 تلفن: 32122713-071
کلیه حقوق این وب سایت برای نشریه الکترونیکی سیب دانشگاه علوم پزشکی شیراز محفوظ می باشد.
Powered by DorsaPortal