مهندس محمد مهربهشتی

 مقدمه :

آرتروز[1]  یا ساییدگی استخوان  از عوامل شایع ایجاد درد در افراد بالاتر از چهل سال است. آرتروز مفصل زانو، شایعترین بیماری تخریبی ازمیان مفاصل بدن می‌باشد. میزان ابتلا در خانم‌ها نسبت به آقایان بیشتر است. رایج‌ترین نوع آرتروز، آرتروز استخوان است که ازبین هر3 نفری که به سن 30 سالگی رسیده اند یک نفر به آن مبتلا می‌شود و تقریبا همه افرادی که به سن 60 سالگی می‌رسند، می‌توانند به این بیماری مبتلا شوند. درحدود نیمی ازمبتلایان به آرتروز و ساییدگی زانو با هیچ علایم ونشانه ای مواجه نمی شوند و فقط گروه اندکی ازافراد با درد زانو و ناتوانی در حرکت مفصل مبتلابه آرتروز روبه رو می‌شوند و نیاز به درمان آرتروز زانو و کاهش علائم آرتروز زانودارند. 3 گروه اصلی بیماری آرتروز شامل آرتروز استخوان، آرتروز ناشی از روماتیسم[2] و نقرس است. آرتروز زانو یکی از آرتروز های نسبتا شایع است که شامل آرتروز کشکک و پشت زانو نیز می شود. زانو درد یکی از دردهای رایجی است که درافراد پیر، جوانان، بچه ها و در بارداری اتفاق می افتد این نوع درد میتواند بعد ازآسیب دیدگی یا بر اثر یک بیماری و اختلال مزمن ایجاد شود.

به آرتروز استخوان آرتروز از بین رونده یا آرتروز فرسوده کننده مفصل هم گفته می‌شود. آرتروز استخوان زانو بر اثر آسیب دیدگی به زانو در مراحل اولیه زندگی ایجاد میشود. شکستگی استخوان در مفصل،عدم استحکام زانو بر اثر پارگی لیگامنت ها و آسیب دیدگی مینیسک[3] زانو می‌تواند، باعث فرسوده شدن غیرطبیعی مفصل زانو شود، اما همه مبتلایان به آرتروز زانو بر اثر آسیب دیدگی های قبلی به این بیماری دچار نمی شوند، تحقیقات نشان می‌دهد که عوامل ژنتیکی هم می تواند یکی ازعلت های بروز آرتروز در افراد باشد. بیماری آرتروز زانو به تدریج باعث از بین رفتن غضروف هایی که انتهای استخوان ها مفصل را پوشانده است، می‌شود. با از بین رفتن غضروف ها زمانی‌که استخوان ها روی یکدیگر کشیده می‌شوند، باعث ساییدگی استخوان ها می‌شود. بدن برای پاسخ به این ساییدگی جراحت استخوانی در اطراف مفاصل زانو ایجاد می‌کند. این روند علت زانو درد، باعث ایجاد ناراحتی، سختی، صدای خش خش و در بعضی از مواقع باعث بدشکلی مفصل می‌شود. درد معمولاً با حرکت مفاصل زانو ایجاد می‌شود و در هنگام استراحت از بین می‌رود. تعدادی از افراد بعد از یک دوره استراحت دچار درد مفصل می‌شوند. درد می‌تواند در انتهای روز شدید تر شود.

درمان به وسیله بریس[4] (زانو بند) زانو

استفاده از بریس‌ها برای جلوگیری از ایجاد فشار و وزن روی زانوبند طبی برای تعدادی ار افراد مؤثر است. دو نوع بریس و زانوبند وجود دارد، که می‌تواند به درمان بیماری آرتروز زانو کمک کند:

- بریس‌هایی که به عنوان زانوبنداستفاده می‌شود که از نئوپرین ساخته شده است و در همه داروخانه‌ها و فروشگاه‌های تجهیزات پزشکی موجوداست به گفته بیماران این بریس‌ها راحت هستند و محافظ خوبی برای زانوهایشان است.

-بریس برای جلوگیری ازایجاد فشار روی زانو استفاده می‌شود. این بریس‌ها به صورت سفارشی توسط متخصصان ساخت وسایل درمانی ساخته می‌شود و باید باتجویز پزشک تهیه شود. استفاده ازاین نوع بریس برای انواع بیماری آرتروز زانو مناسب نیست وبرای آرتروزهایی که باعث ایجاد محدودیت در داخل و بیرون مفصل زانوشده است، مؤثر است.

- استفاده ازتجهیزات کمکی مانندچوب دستی یا عصا برای افرادی که به دلایل شخصی یا براثرعوامل دیگری نمی‌توانند، جراحی انجام دهند می‌تواند، به آن‌ها کمک کند.

انواع زانوبندطبی

زانوبند طبی در دومدل اصلی بالا کشیدنی و پوششی وجوددارد؛ برای استفاده از مدل اول باید زانوبند را از پایین وارد پا کرد و سپس آن‌را تا زانو رو به بالا کشید. این مدل در اندازه‌های مختلف وجوددارد، توجه داشته باشید که بیشترین حمایت زمانی به دست می‌آید که زانوبند طبی کاملاً اندازه باشد. بریس‌های پوششی را می‌توان، با توجه به نوع آن، درجلو یاعقب زانو قرار داد و با استفاده از بست قلابدار تنظیم‌کرد.

زانوبند مفصلی

زانوبند مفصلی از انواع دیگر سفت ‌تر است، در نتیجه حمایت بیشتری برای زانو فراهم می‌کند، اما تحرک زانو کمتر است. این نوع زانوبند به طور خاص طراحی شده است تا کشش پا را به حداقل برساند. زانوبند مفصلی برای افرادی که در حال مبارزه با آسیب‌های شدید زانو هستند و به یک تکیه‌گاه و ثبات اضافی نیاز دارند، یک انتخاب ایده آل است. در صورتی که آسیب زانوی شما رفع شد، عمل جراحی شما تمام شد یا از ACL، PCL  یا MCL پارگی رباط رنج می‌برید، این نوع زانوبند برای شما مناسب است.

زانوبند نگهدارنده‌ی استخوان کشکک

اگر کشکک زانوی شما آسیب دیده است، استفاده از زانوبند نگهدارنده‌ی کشکک بهترین راه‌حل است. این زانوبند در حالی که شما کار می‌کنید و راه می‌روید، کشکک را در جای خودش نگه می‌دارد و درد و تورم را کاهش می‌دهد و از وارد آمدن آسیب بیشتر جلوگیری می‌کند. همچنین به درد ناشی از التهاب تاندون[5] کمک می‌کند زیرا این زانوبند تاندون کشکک را فشرده می‌کند و به کاهش درد آن کمک می‌کند.

 

زانوبند نئوپرین

نئوپرین یک ماده‌ی عایقی است که می‌تواند زخم مفاصل و عضلات را در هنگام دویدن و کار کردن، گرم نگه دارد. اهداف اولیه زانوبند نئوپرین تأمین فشار و گرما است (هردوی این‌ها می‌تواند درد و تورم را به حداقل برساند). نئوپرین یک ماده‌ی کشسان است که به طور طبیعی با پا وفق داده می‌شود و یک فشار خفیفی به این ناحیه اعمال می‌کند. در صورتی که زانوی شما کوفته شده است، یک زانوبند نئوپرین برای شما ایده آل است. فشرده‌سازی می‌تواند به جریان خون کمک کند که این جریان خون به کاهش کوفتگی کمک می‌کند.

نتیجه گیری:

آرتروز بیماری بسیار رایجی در افراد مسن می باشد. معمولاً افراد برای کاهش درد از دارو های خوراکی و اسپری کردن ضد درد ها بر روی مفصل زانو استفاده می‌کنند.

اما امروزه پیشرفت تکنولوژی این فرصت را مهیا کرده تا با بریس ها (زانو بندها) بتوان موجب ساییده نشدن استخوان ها شد و درد را کاهش داد. این امر به کمتر شدن عوارض دارو ها و احساس آرامش در بیماران نیز کمک شایانی می‌کند.

 

منابع :

  • کاراندیش سعید، ترجمه :اصول شکستگی‌ها و ارتوپدی جان کراوفورد آدامز و دیویدهامبلن، انتشارات جعفری شابک:۰-۰۹-۶۰۸۸-۹۶۴
  • اکبری، محمدفیزیوتراپی در بیماری‌های رماتیسمی و پوستی. فروردین ۱۳۸۵. ناشر: اندیشمند
  • Darlene Hertling and Randolph M.Kessler.Management of Common Musculoskeletal Disorders.Third Edition.ISBN 0-397-55150-9
  • Carol Mattson Porth.Pathophysiology:concepts of altered health states.Publisher:Lippincott.Third Edition.ISBN 0-397-54723-4

 



 1- Arthritis

 

 2- Rheumatism

 

 3- Meniscus

 

 4 - Brace

 

  5- Tendon




 
ماهنامه الکترونیکی سیب /آذر 96