نشریه الکترونیکی سیب/ شماره 56/ تیر 96
پیشگیری از بیماری های غیر واگیر



رضیه شناور

در حال حاضر بیماری های غیرواگیر از جمله دیابت، پرفشاری خون، افزایش چربی خون، بیماری های قلبی عروقی، سکته های مغزی و قلبی و انواع سرطان  مهمترین علت مرگ ومیر در جهان و ایران بشمار می رود.  الگوی غذایی نامناسب به صورت مصرف زیاد  قند، نمک و چربی مهمترین دلیل ابتلا به بیماری های غیر واگیر محسوب می شود. پیامد مصرف زیاد مواد قندی و چربی و ورغن اضافه وزن و چاقی است که در حال حاضر مشکل عمده بهداشتی تغذیه ای در ایران است.

اضافه وزن و چاقي در كودكان زير 5سال  کشور ما در یک دهه 2 برابر شده است. در حدود 20 درصد دانش‌آموزان و نیمی از زنان و مردان 64-15ساله کشور نيز اضافه وزن و چاقي دارند. كه پيامد آن شيوع افزایش كلسترول و پرفشاری خون، دیابت، بیماری های قلبی عروقی و انواع سرطان ها در كشور است.

افزايش مصرف روغن و چربي و مواد قندي وشیرین و مصرف زياد نمك، مصرف كم سبزي و ميوه از مهم ترین دلایل بروز بیماری های غیر واگیر در کشور می باشد. سرانه مصرف قند و شکر در کشور 66 گرم در روز است که براساس سبد مطلوب غذایی باید به روزانه 40 گرم کاهش یابد. مصرف روغن نیز سرانه روزانه 46 گرم است که باید به 35 گرم کاهش یابد. مردم روزانه بهطور متوسط 10 تا 12 گرم نمک مصرف می کنند. مقدار توصیه شده نمک برای افراد زیر 50 سال کمتر از 5 گرم و برای افراد بالای 50 سال و کسانی که مشکل پرفشاری خون و بیماری های قلبی عروقی دارند کمتر از 3 گرم در روز است.

مهمترين اقدامات در زمينه تغذيه سالم شامل كاهش مصرف قند، نمک و چربی، جايگزيني اسيدهاي چرب اشباع با اسيدهاي چرب غيراشباع، حذف روغن نباتي جامد و نيمه جامد و جايگزيني آن با روغن مایع، ‌توليد ومصرف محصولات غذايي كم چرب، كم قند و كم نمك، فرهنگسازی و آموزش در زمینه تغذیه صحیح مي‌باشد.


توصیه های کلیدی برای داشتن رژیم غذایی سالم:

    تنوع یعنی استفاده از 6 گروه غذایی شامل گروه نان وغلات، گروه سبزی ها، گروه میوه ها، گروه شیر و لبنیات، گروه گوشت و تخم مرغ و گروه حبوبات.

     تعادل یعنی مصرف به اندازه و در حد نیاز و اجتناب از کم خوری و پرخوری برای کنترل وزن بدن و نگهداشتن وزن در محدوده طبیعی

     با مصرف بيشتر سبزي ها و ميوه ها، حبوبات و نان هاي سبوس دار، دريافت فيبر غذايي روزانه را افزايش دهيد. حداقل 5 وعده روزانه باید سبزی و میوه مصرف شود. یعنی حداقل 2  واحد  میوه (هر واحد میوه یعنی یک عدد میوه متوسط)  و سه واحد سبزی (هرواحد سبزی یعنی یک لیوان سبزی برگی، نصف لیوان سبزی پخته، یک عدد هویج یا گوجه فرنگی یا خیار متوسط)

     روزانه 3-2 واحد شیر ولبنیات کم چرب (کمتر از 5/2 درصد چربی) مصرف کنید. هرواحد یعنی یک لیوان شیر یا یک لیوان ماست یا یک ونیم قوطی کبریت پنیر.

     از مصرف چربي ها و روغن هاي جامد  و نیمه جامد خودداری كنيد و در صورت نياز ، سعي كنيد از روغن مايع  استفاده كنيد. حتي الامكان از سرخ كردن مواد غذايي بپرهيزيد.

     سعي كنيد از گوشت هاي سفيد مثل مرغ وماهي استفاده كنيد واز گوشت هاي فراوري شده مانند سوسيس وكالباس كمتر استفاده كنيد. درصورت مصرف گوشت قرمز، چربي هاي قابل رويت آن را حتماً جدا كنيد.

    مصرف قند هاي ساده مانند قند، شكر، شيريني، شكلات، نوشابه وآّب ميوه هاي صنعتي را که قند افزوده دارند محدود كنيد.

     در میان وعده ها به جای شکلات، بیسکویت و شیرینی از میوه و سبزی (خیار، هویج، کاهو، گوجه فرنگی) استفاده کنید.

     بهجای قند ، چای را با 4-3 عدد کشمش یا توت خشک مصرف کنید.

     درصورتی که از قهوه های فوری  استفاده می کنید انواع بدون قند را انتخاب کنید.

      از مصرف زياد نمك خودداري کرده، سرسفره غذا حتي الامكان از نمكدان استفاده نكنيد.

     افرادکمتراز50 سال روزانه باید کمتر از 5 گرم نمک ( کمتر از یک قاشق مرباخوری ) و افراد بیش از 50 سال  کمتر از 3 گرم ( نصف قاشق مرباخوری ) مصرف کنند. این مقدار شامل کل مقدار نمکی است که از همه مواد غذایی تأمین می شود.


علاوه بر اصلاح رژیم غذایی، تحرک بدنی نیز نقش مهمی در سلامت دارد.

حداقل 30 دقیقه پیاده روی تند روزانه برای افراد بزرگسال و برای نوجوانان و کودکان 60 دقیقه فعالیت بدنی متوسط روزانه برای پیشگیری از اضافه وزن و چاقی توصیه می شود.

 






ماهنامه الکترونیکی سیب/ تیر 96

 
نسخه چاپی
تمامی حقوق مادی و معنوی این نشریه متعلق به روابط عمومی دانشگاه است.
 
 
بازديدامروز:  2
کل بازديد:  204
بازدیدکنندگان برخط:  1