نشریه الکترونیکی سیب - شماره 48



مهندس احسان قره چاهی مهندس عباس جمشیدی

امروزه برخوردار بودن از وسیلهی نقلیه یکی از نشانه های تمدن است. به نظر می رسد که یکی از دستاوردهای بشری در عصر تکنولوژی و ارتباطات،  سیستم حمل و نقل (ترافیک) است، حمل و نقل و تردد با تمام خوبیهایش عوارض و عواقب انکار ناپذیری دارد که جزء جدانشدنی این صنعت عظیم  است (1). با افزایش رو به رشد وسایل نقلیهی موتوری، افزایش تصادفات، سوانح و حوادث رانندگی، صدمات بدنی و مرگ و میر ناشی  از آن به یکی از بزرگترین مشکلات در جوامع تبدیل شده است که در عرصه های اجتماعی آثار مخرب و فراوانی به دنبال خواهد داشت (3-1).

بررسی آمارها نشان ميدهند كه يك مرگ بر اثر حوادث رانندگي و در هر 5 ثانيه رخ ميدهد و برآوردها نشان می دهد که در سال 2020 سومين عامل مرگ و مير در سطح جهان حوادث ترافيكي و جاده اي باشد (4).

در ايران آمار تصادفات رانندگي در دهه اخير رشدي ده درصدي داشته، ميزان مرگ و ميرهاي حوادث رانندگي 15 برابر كشورهاي توسعه یافته است. پژوهش شافعی مقدم نشان مي دهد كه حوادث جاده اي، اولين علت مرگ و مير در گروه سني زير 40 سال ميباشد و بيش از 71 % از كل مرگ و ميرها در اين رده سني مرتبط با حوادث ترافيكي است (5). اين موضوع سبب شده است تا از چهار عامل انسان، جاده، وسيله نقليه و محيط، انسان مهمترين عامل بروز تصادفات در ايران محسوب شود.

سرعت، ميزان تمركز و حفظ ميزان فاصله استاندارد به عنوان یکی از الگوهای رفتاری افراد می باشد که این رفتار با رانندگی با وسیله نقلیه خود را نشان می دهد که به دو گونه رفتارهای مثبت و رفتارهای منفی تقسیم می شود (1،6). به مجموعه رفتارهای منفی Negative Behavior) ) در رانندگي، رانندگي تهاجمي، يا رانندگي پرخطر (Errors) گفته مي شود. اين رفتارها دو گروه از اشتباهات را پوشش مي دهند. رفتار رانندگي (Violations) و تخلفات هر شخص به طوركلي درون مجموعهاي از رفتارها قرار مي گيرد (1،7).

یکی از متغیرهای با اهمیت که در رفتارهای رانندگان مورد بررسی و توجه قرار گرفته است بروز رفتارهای تهاجمی در رانندگان است. بررسی ها نشان میدهد که افرادی که از سلامت روانی مطلوب و مناسبی برخوردار نیستند در هنگام رانندگی چه به صورت رانندهی شخصی یا راننده وسایل نقلیه عمومی علاوه بر سلامت خود، سلامت دیگران را نیز به خطر  می اندازند. تحقیقاتی که توسط جوسر انجام شد نشان داد که وجود اختلالات رفتاری در افراد با رانندگی پر خطر در فرد راننده ارتباط دارد. این نتیجه در مطالعه انجام شده توسط بلوز نیز تأیید گردید. تحقیق انجام شده توسط ایورسن و راندمو نشان داد که  رانندگاني كه نمره بالايي در ناهنجاري، بهعنوان يك مؤلفهی بهداشت رواني، كسب مي كنند، بيشتر درگير رانندگي پرخطرشده، تعداد تصادفات بيشتري داشته، يا احتمال تصادف كردن در آنها بيشتر بوده است. اين رانندگان قانون انحراف را مي پذيرفتند و از قانون شكني ابايي نداشته و قانونمداري را هدف مشخص خود در نظر نمي گرفتند (12-8 ،1).

"عاطفهی منفی یک راننده ممکن است بر تفسیر نادرست او از محیط ترافیک و رفتارهای رانندگی تأثیر بگذارد و بنابراین رانندهی مضطرب به دلیل تفسیر نادرست قادر به واکنش درست نیز نخواهد بود. اضطراب اجتماعی نیز از طریق بیشتر کردن رفتارهای پرخاشگرایانه احتمال تصادفات رانندگی را بیشتر می کند. بیماران اختلال شخصیت ضد اجتماعی نیز با توجه به نداشتن مسؤولیت پذیری احتمال تصادف شان بیشتر می شود. اعتقاد بر این است افرادی که از سلامت روان برخوردار نیستند با قرار گرفتن در جایگاه رانندگان شخصی یا عمومی سلامت خود و دیگران را به خطر می اندازند. رانندگانی که نمره بالایی در نابهنجاری کسب می کنند بیشتر درگیر رانندگی پرخطر شده، تعداد تصادفات بیشتری داشته یا احتمال تصادف در آن ها بیشتر بوده است" (13).



صفحه بعد


ماهنامه الکترونیکی سیب / مهر ماه 95

 

 

 
نسخه چاپی
تمامی حقوق مادی و معنوی این نشریه متعلق به روابط عمومی دانشگاه است.
 
 
بازديدامروز:  1
کل بازديد:  845
بازدیدکنندگان برخط:  1